Khởi động Giai đoạn II Chương trình “Tiến Về Phía Trước”
Chương trình Tiến về Phía trước giai đoạn II

Hà Giang – Sáng ngày 28/11/2023, Ủy Ban Nhân Dân tỉnh Hà Giang và các tổ chức Plan International Việt Nam, CARE Quốc tế tại Việt Nam và Trung tâm Nghiên cứu Sáng kiến Phát triển Cộng đồng (RIC) tổ chức hội thảo Khởi Động Giai Đoạn II của chương trình “Tiến Về Phía Trước – Cải thiện chất lượng cuộc sống của các nhóm cộng đồng đặc biệt khó khăn tại tỉnh Quảng Trị, Hòa Bình và Hà Giang”. Sự kiện tạo tiền đề cho sự hợp tác giữa các cơ quan liên quan nhằm mang lại sự thay đổi tích cực cho các cộng đồng khó khăn.

Hội thảo được tổ chức với sự tham dự của hơn 100 đại biểu đến từ Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Giang, Ủy ban nhân dân tỉnh Hòa Bình, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị, Đại sứ quán Ireland tại Việt Nam, Uỷ ban Dân tộc và Hội đồng Dân tộc của Quốc hội, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, và các cơ quan cấp tỉnh, huyện, xã nơi chương trình sẽ được thực hiện cùng lãnh đạo và cán bộ của ba tổ chức Plan, CARE và RIC ở 2 điểm hội thảo đó là thành phố Hà Giang, tỉnh Hà Giang và thành phố Đông Hà, tỉnh Quảng Trị.

Giai đoạn II của chương trình “Tiến Về Phía Trước” với sự tài trợ của Đại sứ quán Ireland tại Việt Nam được dự kiến triển khai từ tháng 9/2023 đến tháng 8/2028. Chương trình hướng tới cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân tộc thiểu số đặc biệt khó khăn tại 06 xã của huyện Đakrông và Hướng Hoá thuộc tỉnh Quảng Trị; 4 xã của huyện Đà Bắc và huyện Lạc Sơn, tỉnh Hoà Bình và 5 xã của huyện Xín Mần và Vị Xuyên tỉnh Hà Giang. Chương trình sẽ áp dụng phương pháp tiếp cận lấy cộng đồng làm trung tâm và hỗ trợ thực hiện các chính sách phát triển kinh tế xã hội tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Giai đoạn thí điểm của chương trình thực hiện ở tỉnh Quảng Trị và Hòa Bình từ tháng 6/2022 đến 8/2023 đã được địa phương đánh giá rất khả quan. Theo ông Trương Chí Hiếu, Phó Ban dân tộc tỉnh Quảng Trị: “Chương trình Tiến Về Phía Trước đã có những tác động, hỗ trợ thiết thực cho sự phát triển bền vững của cộng đồng dân tộc thiểu số ở Quảng Trị. Chương trình đã góp phần thay đổi tư duy và điều kiện sống của bà con, hướng đến bình đẳng giới, và góp phần đảm bảo trường học trở nên an toàn trước thiên tai và biến đổi khí hậu”.

Chương trình cũng ghi nhận phản hồi rất tích cực từ phía người hưởng lợi trực tiếp, chị Hồ Thị Xở, Tổ trưởng Tổ hợp tác chuối lùn xã Tà Rụt, tỉnh Quảng Trị cho hay: “Chương trình “TIến Về Phía Trước” đã giúp chị em trong Tổ hợp tác hiểu rõ hơn về yêu cầu của thị trường và khách hàng tiềm năng của loại sản phẩm mà Tổ muốn bán, qua các chuyến đi thăm quan và trao đổi trực tiếp với các đầu mối thu mua. Chị em trong Tổ hợp tác thấy tự tin hơn để thực hiện kế hoạch bán hàng của Tổ”.

Ở một góc độ khác chị Lường Thị Loan, đến từ thôn Kìa, xã Yên Hòa, huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình nhấn mạnh: “Chương trình Tiến Về Phía Trước đã giúp các thành viên trong Tổ truyền thông cộng đồng sáng tạo các hình thức truyền thông thu hút sự tham gia của dân làng, thúc đẩy các trao đổi về bình đẳng giới trong thôn của tôi”.

Phát biểu tại hội thảo, Ông Seán Farrell – Phó Đại sứ, Đại sứ quán Ireland tại Việt Nam, đã chia sẻ về chiến lược hỗ trợ của Ireland tại Việt Nam cũng như kỳ vọng đối với chương trình: “Đây là một trong những chương trình quan trọng nhất của Ireland tại Việt Nam và khu vực Đông Nam Á. Chương trình góp phần đóng góp cho việc thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia đối với khu vực miền núi và cộng đồng dân tộc thiểu số. Các mục tiêu của chương trình phù hợp với các lĩnh vực ưu tiên trong Chính sách hợp tác hỗ trợ Việt Nam của Ireland. Nội dung chương trình được xây dựng dựa trên bề dày các hoạt động hỗ trợ cộng đồng dân tộc thiểu số và các nhóm dễ bị tổn thương của Ireland tại Việt Nam”.

Ông Hoàng Gia Longphó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Hà Giang cho biết: “Trong chiến lược Hội nhập quốc tế của tỉnh đến năm 2023, tầm nhìn đến năm 2030, tỉnh Hà Giang luôn chú trọng duy trì hợp tác với Đại sứ quán các nước, các tổ chức phi chính phủ nước ngoài, các Quỹ quốc tế có quan hệ hữu nghị, nhằm đẩy mạnh quảng bá hình ảnh, sản phẩm mang thương hiệu Hà Giang, cũng như để kêu gọi những nguồn hỗ trợ giải quyết các vấn đề như: ứng phó với tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu, thiếu hụt công ăn việc làm, tình trạng đói nghèo, nhất là ở các xã nghèo thuộc vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc ít người…Vì vậy, Chương trình “Tiến về phía trước” do Đại sứ quán Ireland tại Việt Nam tài trợ là phù hợp với việc thực hiện Chương trình Mục tiêu Quốc gia Phát triển Kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tại tỉnh Hà Giang, góp phần hỗ trợ cộng đồng và các nhóm dân số dễ bị tổn thương được tiếp cận các dịch vụ cơ bản, tham gia vào các mô hình phát triển kinh tế để tự chủ hơn trong cuộc sống, nâng cao vị thế của họ trong gia đình, cộng đồng và xã hội.”.

Bà Lê Quỳnh Lan, Quyền Giám đốc quốc gia của tổ chức Plan International Việt Nam nhấn mạnh: “Với sự hỗ trợ từ chính phủ và người dân Ireland, ba tổ chức Plan Việt Nam, Care và RIC đã cùng chung sức, đồng hành với chính quyền địa phương, người dân thực hiện thành công  giai đoạn thí điểm của chương trình. Nhờ đó, nhà tài trợ đã cam kết tiếp tục cùng đồng hành với 3 tổ chức trong vòng 5 năm tới, để củng cố các can thiệp của chương trình, mang lại các thay đổi bền vững tại các cộng đồng khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Chúng tôi mong muốn thông qua chương trình này, các cộng đồng Dân tộc thiểu số, đặc biệt là trẻ em gái, người khuyết tật và phụ nữ tại 15 xã đặc biệt khó khăn của Quảng Trị, Hòa Bình và Hà Giang sẽ được nâng cao năng lực để có thể ứng phó, thích ứng với biến đổi khí hậu. Họ cũng sẽ tự chủ hơn trong cuộc sống, nâng cao vị thế của họ trong gia đình, cộng đồng và xã hội. Can thiệp của Chương trình sẽ đóng góp vào cam kết hỗ trợ 2 triệu trẻ em gái học tập, lãnh đạo, quyết định và phát triển trong chiến lược 5 năm của tổ chức Plan International Việt Nam giai đoạn 2020-2025”.

Ông Lê Văn Hải, Giám đốc trung tâm RIC trao đổi thêm về phương pháp tiếp cận của chương trình: Chương trình sẽ được thực hiện trên cơ sở cộng đồng là trung tâm. Cộng đồng đề xuất các sáng kiến, lập kế hoạch và tổ chức thực hiện quản lý, xây dựng và duy tu bảo dưỡng các công trình cơ sở hạ tầng quy mô nhỏ. Thông qua phương pháp tiếp cận này, người dân sẽ được tăng cường năng lực và trách nhiệm để thực hiện các sáng kiến phát triển tại địa phương để cải thiện điều kiện sống của họ”.

Bên cạnh các hoạt động trực tiếp tại cộng đồng, chương trình cũng kết nối và chia sẻ kinh nghiệm với các cơ quan đối tác  ở cấp quốc gia. Bà Lê Kim Dung, Giám đốc quốc gia của tổ chức CARE tại Việt Nam cho biết: “Chương trình Tiến Về Phía Trước hướng tới thúc đẩy tiến trình thực hiện chính sách và tăng cường hợp tác với các cơ quan trung ương. Chúng tôi mong muốn đóng góp hỗ trợ thực hiện hiệu quả Chương trình Mục tiêu Quốc gia Phát triển Kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, cùng với các chương trình khác, xây dựng năng lực và tạo điều kiện để các cộng đồng khó khăn ứng phó và thích ứng với các thay đổi bên ngoài cũng như biến đổi khí hậu và nâng cao chất lượng cuộc sống.”

Mời xem thêm ảnh hội nghị tại: https://shorturl.at/cqS09

Thông tin báo chí, vui lòng liên hệ:

Phạm Trang Nhung (Ms.), Điều phối viên Báo chí, Tổ chức Plan International tại Việt Nam qua email nhung.phamtrang@plan-international.org  hoặc số điện thoại: +84906252213.

Nguyễn Thị Kiều Trang (Ms.), Quản lý Truyền thông và Marketing, CARE tại Việt Nam qua email nguyenthikieu.trang@care.org hoặc số điện thoại +84 90487 9991.

THÔNG TIN VỀ CÁC TỔ CHỨC THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH “TIẾN VỀ PHÍA TRƯỚC”

Tổ chức Plan International Việt Nam

Plan International là tổ chức nhân đạo phát triển tập trung vào trẻ em, đặc biệt là quyền bình đẳng cho trẻ em gái. Plan International đã có hơn 80 năm kinh nghiệm và hiện đang hoạt động tại hơn 75 quốc gia trên toàn thế giới.

Plan International bắt đầu làm việc tại miền Bắc và miền Trung Việt Nam từ năm 1993. Sứ mệnh của Plan International là hỗ trợ trẻ em, thanh niên và đặc biệt là trẻ em gái vị thành niên được sinh ra, lớn lên khỏe mạnh và cả thể chất lẫn tinh thần, giúp các em có thể chủ động quyết định tương lai của chính bản thân. Chúng tôi tin tưởng rằng trẻ em gái có khả năng thay đổi thế giới. Vì vậy tham vọng của Plan International là đồng hành cùng các em đảm bảo 2 triệu trẻ em gái trên đất nước Việt Nam từ năm 2020-2025 được học tập, lãnh đạo, ra quyết định và phát triển.

Tổ chức CARE Quốc tế tại Việt Nam

CARE là một tổ chức phát triển quốc tế và viện trợ nhân đạo chống lại đói nghèo và bất công trên toàn cầu, tập trung làm việc với phụ nữ và trẻ em gái để mang lại thay đổi lâu dài cho cộng đồng. CARE Quốc tế tại Việt Nam (CVN) đã tích cực hợp tác với nhiều tổ chức và đối tác của Việt Nam trong hơn 300 dự án kể từ năm 1989. CARE nhận ra rằng chìa khóa để đạt được thành tựu phát triển bình đẳng là các can thiệp nhằm giải quyết các nguyên nhân sâu xa của tình trạng nghèo đói, bất công xã hội và bất bình đẳng giới, lề hóa một bộ phận dân số trong quá trình phát triển và khiến họ dễ bị tổn thương.

Mục tiêu dài hạn của CVN là người dân tộc thiểu số và thành thị nghèo và yếu thế thuộc mọi giới, đặc biệt là phụ nữ, được hưởng lợi một cách bình đẳng từ quá trình phát triển.

Để biết thêm thông tin, vui lòng truy cập www.care.org.vn.

Trung tâm Nghiên cứu Sáng kiến Phát triển Cộng đồng

Trung tâm Nghiên cứu Sáng kiến Phát triển Cộng đồng (RIC) là tổ chức khoa học và công nghệ phi lợi nhuận trực thuộc Liên hiệp các Hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Sứ mệnh của Trung tâm là kết nối và thúc đẩy các sáng kiến trong việc nâng cao năng lực tự quản cho cộng đồng thiểu số thông qua huy động các nguồn viện trợ để thực hiện các dự án phát triển, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững cho các cộng đồng dân tộc thiểu số (DTTS) tại Việt Nam.

  • Sứ mệnh: RIC thúc đẩy và phát triển các hệ sinh thái cộng đồng tự quản nhằm hướng tới sự phát triển hoà nhập và bền vững của các cộng đồng nông thôn và miền núi, đặc biệt là các cộng đồng dân tộc thiểu số
  • Tầm nhìn tới năm 2025: RIC tin tưởng vào một xã hội công bằng và bình đẳng, nơi các cộng đồng nông thôn và miền núi, đặc biệt là các cộng đồng dân tộc thiểu số được trở thành chủ thể của tiến trình phát triển của họ.

Để biết thêm thông tin về Trung tâm RIC, vui lòng truy cập: www.ric.org.vn.

THÔNG TIN VỀ CHƯƠNG TRÌNH “TIẾN VỀ PHÍA TRƯỚC”

Chương trình “Tiến Về Phía Trước” nhằm hỗ trợ những cộng đồng người dân tộc thiểu số thiệt thòi ở các khu vực miền núi ở Quảng Trị, Hoà Bình và Hà Giang. Các mục tiêu và kết quả dự kiến đạt được, bao gồm:

Mục tiêu tổng thể

Các cộng đồng đặc biệt khó khăn tại tỉnh Quảng Trị, Hòa Bình và Hà Giang được nâng cao năng lực, vị thế để cải thiện khả năng tiếp cận sinh kế và các dịch vụ cơ bản, qua đó giúp giảm bớt tình trạng dễ bị tổn thương.

Kết quả 1: Các cộng đồng đặc biệt khó khăn ở Quảng Trị, Hòa Bình và Hà Giang, bao gồm người khuyết tật, sẽ quản lý thực hiện việc duy tu, bảo dưỡng và xây dựng các công trình vi mô ở địa phương.

Kết quả 2: Các cộng đồng đặc biệt khó khăn ở Quảng Trị, Hòa Bình và Hà Giang có khả năng chống chịu với các rủi ro khí hậu và thiên tai.

Kết quả 3: Phụ nữ đặc biệt khó khăn ở tỉnh Hòa Bình, Quảng Trị và Hà Giang được nâng cao quyền năng kinh tế.

Kết quả 4: Góp phần nâng cao hiệu quả triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, đặc biệt chương trình phát triển kinh tế xã hội vùng miền núi, dân tộc thiểu số giai đoạn 2021 – 2030 và các chính sách, chương trình liên quan.

Địa bàn và cộng đồng mục tiêu của chương trình

Chương trình sẽ được thực hiện tại các xã Tà Long, Đakrông, và Tà Rụt của huyện Đakrông; Hướng Lộc, Lìa, và Ba Tầng ở huyện Hướng Hoá thuộc tỉnh Quảng Trị; các xã Yên Hoà, Trung Thành của huyện Đà Bắc và xã Miền Đồi và Quyết Thắng của huyện Lạc Sơn; xã Nàn Ma và Nấm Dẩn của huyện Xín Mần và xã Thuận Hòa, Quảng Ngân và Cao Bồ của huyện Vị Xuyên tỉnh Hà Giang. 

Những huyện được lựa chọn là nơi tập trung đông các dân tộc thiểu số có hoàn cảnh khó khăn bao gồm Pa Cô, Vân Kiều, H’mong, Tày, Nùng, Mường và Dao. Các tiêu chí lựa chọn chính là: (i) nghèo hơn 1,5 lần so với mức trung bình của huyện; (ii) dễ bị tổn thương trước thiên tai và biến đổi khí hậu; (iii) còn tồn tại bạo lực giới; và (iv) thuộc nhóm nghèo trong danh sách các huyện nghèo của chính phủ. Việc lựa chọn các xã và cộng đồng đảm bảo phù hợp với hướng dẫn.

Phương pháp tiếp cận và các mô hình của chương trình

Để triển khai hiệu quả và đạt được các mục tiêu của chương trình, Plan International Việt Nam, CARE Quốc tế tại Việt Nam và Trung tâm RIC sẽ áp dụng phương pháp tiếp cận đó là lấy cộng đồng làm trung tâm và cộng đồng sẽ định hướng sự phát triển. Hơn thế nữa, chương trình sẽ tiếp cận những người yếu thế nhất như người nữ dân tộc thiểu số, người khuyết tật dân tộc thiểu số. Các mô hình cụ thể sẽ được thực hiện như một môi trường để thực hành phương pháp tiếp cận này, đồng thời thông qua các mô hình để đem lại những thay đổi tích cực đối với các cộng đồng mục tiêu.

Mô hình trường học an toàn nhằm nâng cao khả năng ứng phó với rủi ro thiên tai cho trẻ em và các trường học

Kinh nghiệm thực tế cho thấy khi thiên tai xảy ra, trẻ em được xác định là nhóm dễ bị tổn thương nhất, đặc biệt là nhóm tuổi từ 5 đến 14 tuổi, do các em còn nhỏ, chưa được trang bị kiến ​​thức, kỹ năng để tự bảo vệ mình. Khi gặp thiên tai, các em thường thụ động chờ người lớn giúp đỡ. Đặc biệt, ở các vùng cao, vùng sâu, vùng xa, trẻ em thường phải mất nhiều thời gian cho việc đi bộ/đạp xe từ nhà đến trường và ở các trường bán trú / nội trú. Vì vậy, việc trang bị kiến ​​thức và kỹ năng để các em tự bảo vệ mình khi gặp thiên tai là rất quan trọng. Ngoài ra, mặc dù có nhiều trường học được sử dụng để làm nơi trú ẩn cho người dân sơ tán trong trường hợp thiên tai, nhưng tình trạng của hầu hết các trường học lại không đáp ứng các điều kiện tiêu chuẩn nếu số lượng người lánh nạn lớn (ví dụ: nhu cầu nhà vệ sinh và cấp nước, đảm bảo nhạy cảm về giới và bảo vệ trẻ em).

Mô hình trường học an toàn sẽ lấy trẻ em làm trung tâm, đồng thời tính đến các yếu tố như bình đẳng giới, hoà nhập người khuyết tật và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Mô hình quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng nhằm tăng cường khả năng chống chịu cho các cộng đồng dễ bị tổn thương ở các khu vực dễ xảy ra thiên tai

Mô hình sẽ được thực hiện bằng các biện pháp công trình và phi công trình. Các biện pháp phi công trình bao gồm việc nâng cao năng lực cho Ban phòng chống và kiểm soát thiên tai về phương pháp quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng bao gồm nhưng không giới hạn như đánh giá rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng, rà soát và cập nhật kế hoạch phòng chống thiên tai đảm bảo sự tham gia của các nhóm cộng đồng và các nhóm dễ bị tổn thương (phụ nữ, người khuyết tật, người cao tuổi…)… Các biện pháp công trình có thể kể đến như xây dựng công trình quy mô nhỏ để giảm thiểu rủi ro thiên tai ví dụ như gia cố, nâng cấp các đoạn kè, đường sơ tán, và nâng cấp các điểm sử dụng làm nơi sơ tán và trú ẩn cho cộng đồng…

Nâng cao năng lực về kinh tế cho phụ nữ nhằm tăng khả năng tiếp cận các cơ hội kinh tế cho phụ nữ

Thông qua quá trình hỗ trợ của chương trình, những người nữ dân tộc thiểu số còn gặp nhiều khó khăn sẽ hiểu hơn về năng lực tự thân, chủ động tiếp cận và tận dụng các cơ hội kinh tế để thay đổi hoàn cảnh sống. Chương trình sẽ đưa ra các can thiệp để góp phần thay đổi các quan niệm về giới đang hạn chế sự phát triển của những người nữ trong cộng đồng, đặc biệt phụ nữ với các đặc điểm dễ bị tổn thương hơn nữa như phụ nữ khuyết tật, phụ nữ đơn thân. Cách tiếp cận này sẽ giúp hỗ trợ tạo nên một môi trường an toàn và khuyến khích sự tham gia của những thành viên nữ trong cộng đồng.

Mô hình vận hành bảo trì và xây dựng cơ sở hạ tầng vi mô dựa vào cộng đồng – khẳng sự tham gia chủ động của các nhóm dễ bị tổn thương

Mô hình này sẽ lấy người dân địa phương làm trọng tâm trong quá trình phát triển kinh tế – xã hội, bao gồm việc vận hành bảo trì và xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng vi mô tại địa phương. Áp dụng phương pháp tiếp cận này giúp người dân (đặc biệt là các nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ, dân tộc thiểu số, người khuyết tật, người nghèo) trở nên tự tin và có năng lực để thực hiện các quyền và trách nhiệm của mình trong các hoạt động chung của cộng đồng như tổ chức họp thôn để xác định các vấn đề/ thách thức cần ưu tiên giải quyết và đề xuất các giải pháp. Sau đó, năng lực của họ sẽ được nâng cao thông qua các khóa tập huấn để có đủ khả năng xếp hạng ưu tiên, lập kế hoạch, thực hiện, giám sát và đánh giá các hoạt động phát triển một cách công khai, minh bạch và có trách nhiệm.